Tłumaczenie świadectwa maturalnego na studia za granicą — co naprawdę trzeba przetłumaczyć?

Rekrutacja na zagraniczną uczelnię zaczyna się od skompletowania dokumentów. I tu pojawia się pierwsze nieporozumienie: większość osób zakłada, że wystarczy przetłumaczyć „maturę". W praktyce uczelnie proszą zwykle o dwa dokumenty, a czasem o więcej.
W tym wpisie opisuję, co najczęściej tłumaczę dla osób wyjeżdżających na studia licencjackie na podstawie zleceń, które trafiają do mnie każdego roku.

Świadectwo dojrzałości to nie to samo co świadectwo ukończenia liceum
To rozróżnienie decyduje o tym, czy zestaw dokumentów będzie kompletny.
Świadectwo dojrzałości wydaje okręgowa komisja egzaminacyjna. Zawiera wyniki egzaminu maturalnego: procenty z poszczególnych przedmiotów, z podziałem na poziom podstawowy i rozszerzony.
Świadectwo ukończenia szkoły wydaje liceum lub technikum. Zawiera oceny końcowe z przedmiotów realizowanych w toku nauki oraz informację o ukończeniu szkoły.
To dwa różne dokumenty opisujące dwie różne rzeczy: jeden pokazuje wynik egzaminu państwowego, drugi przebieg całej nauki i oceny. Zagraniczne uczelnie zwykle chcą zobaczyć oba, bo w wielu systemach edukacyjnych odpowiednikiem jest jeden dokument łączący obie te informacje.
Zdarza się również, że uczelnia prosi o świadectwa z wcześniejszych lat nauki, jako uzupełnienie obrazu przebiegu kształcenia. Nie jest to reguła, ale warto sprawdzić wymagania przed złożeniem dokumentów, żeby nie zlecać tłumaczenia dwa razy.
Holandia — najczęstszy kierunek
Zdecydowana większość osób, dla których tłumaczę dokumenty maturalne, wybiera uczelnie w Holandii. We wszystkich dotychczasowych sprawach wystarczyło tłumaczenie na język angielski; nie spotkałem się z wymogiem tłumaczenia na niderlandzki.
Rekrutacja prowadzona jest zwykle za pośrednictwem centralnego systemu Studielink, a dokumenty wgrywa się do systemu uczelni w postaci skanu. Oznacza to, że tłumaczenie w formie elektronicznej jest w pełni wystarczające. Nie ma potrzeby wysyłania papieru za granicę.
Terminy rekrutacyjne różnią się między uczelniami i kierunkami, a kierunki z ograniczoną liczbą miejsc mają je wcześniejsze. Warto sprawdzić je na stronie konkretnej uczelni i zaplanować kilka dni na tłumaczenie.
Francja
Przy rekrutacji na francuskie uczelnie tłumaczę te same dokumenty na język francuski. Zasada jest analogiczna: świadectwo dojrzałości plus świadectwo ukończenia szkoły.
Ponieważ posiadam uprawnienia tłumacza przysięgłego zarówno języka angielskiego, jak i francuskiego, osoby aplikujące równolegle do Holandii i Francji mogą zlecić oba komplety w jednym miejscu, bez szukania drugiego tłumacza i bez ponownego przekazywania oryginałów.
Stany Zjednoczone — dodatkowe dokumenty
Rekrutacja do USA różni się od europejskiej pod dwoma względami.
Dokumenty finansowe. Uczelnie amerykańskie oczekują potwierdzenia, że kandydat ma środki na utrzymanie i czesne. W praktyce oznacza to najczęściej tłumaczenie wyciągu bankowego rodziców.
Własny wzór oświadczenia tłumacza. Część uczelni w USA ma własny format poświadczenia tłumaczenia. Nie stanowi to problemu: w takich przypadkach dostosowuję formułę do wymagań uczelni.
Apostille. Uczelnie w Unii Europejskiej rzadko o nie proszą. Przy rekrutacji do USA pytanie o apostille pojawia się częściej. Apostille uzyskuje się osobno. Ja wykonuję samo tłumaczenie. Szczegółowo opisuję to we wpisie Tłumaczenie przysięgłe a apostille – kiedy potrzebne jest jedno, a kiedy oba?.
Tłumaczenie elektroniczne — ale z oryginału
Uczelnie zwykle nie precyzują, czy tłumaczenie ma być wykonane na podstawie oryginału, czy kopii. W formule poświadczającej tłumacz przysięgły ma jednak obowiązek wskazać, na podstawie jakiego dokumentu źródłowego sporządził przekład i ta informacja jest widoczna dla odbiorcy.
Dlatego rekomenduję tłumaczenie na podstawie oryginału, nawet gdy tłumaczenie ma trafić do systemu rekrutacyjnego w postaci pliku. Adnotacja o wykonaniu przekładu z oryginału eliminuje ryzyko dodatkowych pytań ze strony uczelni na późniejszym etapie.
W praktyce wygląda to tak: pracę nad tłumaczeniem rozpoczynam na podstawie skanu, a oryginał świadectwa porównuję z tłumaczeniem przed wydaniem gotowego dokumentu. Wystarczy jedna krótka wizyta w Warszawie.
Jak zamówić tłumaczenie
Krok 1 — prześlij skany. Wyraźne skany lub zdjęcia świadectwa dojrzałości i świadectwa ukończenia szkoły wystarczą do wyceny. Jeśli masz wymagania uczelni na piśmie, dołącz je.
Krok 2 — wycena i realizacja. Wycena jest bezpłatna i niezobowiązująca. Standardowy czas realizacji to 1–3 dni robocze; w razie potrzeby możliwe jest tłumaczenie w trybie ekspresowym.
Krok 3 — okazanie oryginału i odbiór. Odbierasz tłumaczenie osobiście w Warszawie w formie papierowej albo jako plik PDF opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
Najczęstsze pytania
Czy wystarczy przetłumaczyć samo świadectwo dojrzałości? Zwykle nie. Uczelnie proszą najczęściej także o świadectwo ukończenia szkoły średniej, bo zawiera ono oceny z toku nauki. Warto sprawdzić listę wymaganych dokumentów u konkretnej uczelni przed zleceniem tłumaczenia.
Czy uczelnie w Holandii akceptują tłumaczenie na angielski? Z mojego doświadczenia tłumaczenie na język angielski jest zupełnie wystarczające. Nie spotkałem się z wymogiem tłumaczenia na niderlandzki.
Czy muszę okazać oryginał, skoro odbieram tłumaczenie elektronicznie? Rekomenduję to niezależnie od formy odbioru. Formuła poświadczająca zawiera informację o dokumencie źródłowym, a adnotacja o wykonaniu tłumaczenia z oryginału jest bezpieczniejsza w kontakcie z uczelnią.
Czy potrzebne jest apostille? Przy rekrutacji na uczelnie w UE klienci rzadko spotykają się z takim wymogiem. Częściej pojawia się on przy uczelniach amerykańskich. Wymóg najlepiej zweryfikować bezpośrednio w uczelni.
Ile trwa tłumaczenie kompletu dokumentów maturalnych? Standardowo 1–3 dni robocze. W okresie po ogłoszeniu wyników matur warto zgłosić się z wyprzedzeniem.
Czy mogę przetłumaczyć świadectwo samodzielnie, jeśli dobrze znam język? Uczelnie wymagające tłumaczenia poświadczonego oczekują przekładu wykonanego przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami. Tłumaczenie własne, nawet poprawne językowo, nie spełnia tego wymogu. Więcej w najczęstszych pytaniach.
Tłumaczenia na studia za granicą — angielski i francuski, Warszawa
Wykonuję tłumaczenia przysięgłe dokumentów maturalnych z języka polskiego na angielski i francuski. Jeśli aplikujesz na studia magisterskie, przydatny będzie także wpis o tłumaczeniu przysięgłym dyplomu. Pełny zakres dokumentów znajdziesz w ofercie, a informacje o moich uprawnieniach — w zakładce o mnie.
Masz komplet dokumentów do przetłumaczenia? Wyślij skany na kontakt@mplazinski.com lub zadzwoń pod numer 600 499 567 — wycena jest bezpłatna. Dane kontaktowe i godziny pracy znajdziesz na stronie kontaktowej.



Komentarze