Ślub z obcokrajowcem w Polsce – jakie dokumenty wymagają tłumaczenia przysięgłego?
Tłumacz przysięgły języka angielskiego i francuskiego, Warszawa. Bezpłatna wycena.
Planujecie ślub w Polsce, a jedno z Was jest obywatelem innego państwa. Zanim urząd stanu cywilnego wyznaczy termin ceremonii, kierownik USC musi ustalić dwie rzeczy: kim jesteście według dokumentów i czy według prawa właściwego dla każdego z Was nie ma przeszkód do zawarcia małżeństwa. Ponieważ dokumenty potwierdzające te okoliczności zwykle pochodzą z zagranicy i są sporządzone w obcym języku, procedura niemal zawsze wymaga tłumaczenia przysięgłego.
Poniżej wyjaśniam, jakie dokumenty składa się w USC, które z nich trzeba przetłumaczyć i w jakiej kolejności zająć się formalnościami, żeby nie tłumaczyć niczego dwa razy.
Jakie dokumenty składa cudzoziemiec w urzędzie stanu cywilnego
Zakres dokumentów wynika z art. 79 ust. 1 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego. Cudzoziemiec zamierzający zawrzeć małżeństwo w Polsce składa:
zapewnienie o braku okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa – dokument podpisywany osobiście przed kierownikiem USC, na formularzu urzędu;
odpis aktu urodzenia;
odpis aktu małżeństwa z adnotacją o jego ustaniu, unieważnieniu albo stwierdzeniu nieistnienia – jeżeli osoba pozostawała wcześniej w związku małżeńskim (albo odpis aktu małżeństwa wraz z odrębnym dokumentem potwierdzającym ustanie tego małżeństwa, np. wyrokiem rozwodowym lub aktem zgonu małżonka);
dokument stwierdzający, że zgodnie z właściwym prawem może zawrzeć małżeństwo – potocznie nazywany zaświadczeniem o zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa. Ustawa przewiduje tu wyjątek: dokumentu nie składa się, jeżeli na podstawie przepisów Prawa prywatnego międzynarodowego możność zawarcia małżeństwa przez daną osobę oceniana jest według prawa polskiego.
Do tego dochodzi ważny dokument tożsamości: paszport lub dowód, w zależności od obywatelstwa i statusu pobytowego.
Zaświadczenie o zdolności prawnej sprawia w praktyce najwięcej kłopotu. Wydaje je właściwy organ państwa, którego cudzoziemiec jest obywatelem. W zależności od kraju będzie to urząd stanu cywilnego, ministerstwo, sąd albo konsulat czy ambasada tego państwa w Polsce. Nazwy bywają bardzo różne: certificate of no impediment, single status certificate, certificat de capacité à mariage, certificat de coutume. Treść i forma zależą od prawa kraju wydania.
Które dokumenty wymagają tłumaczenia przysięgłego
Zasada jest prosta: każdy dokument sporządzony w języku obcym przedkłada się w USC wraz z urzędowym tłumaczeniem na język polski. Zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego tłumaczenia takiego może dokonać:
tłumacz przysięgły wpisany na listę prowadzoną przez Ministra Sprawiedliwości,
tłumacz przysięgły uprawniony do dokonywania takich tłumaczeń w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego,
konsul.
W praktyce oznacza to tłumaczenie przysięgłe:
aktu urodzenia obcokrajowca,
zaświadczenia o zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa,
dokumentów dotyczących poprzedniego małżeństwa, jeżeli osoba pozostawała wcześniej w związku małżeńskim – odpisu aktu małżeństwa z adnotacją o jego ustaniu, unieważnieniu albo stwierdzeniu nieistnienia albo odpisu aktu małżeństwa wraz z odrębnym dokumentem potwierdzającym ustanie, najczęściej wyrokiem rozwodowym lub aktem zgonu poprzedniego małżonka,
czasem dodatkowych dokumentów – na przykład postanowienia sądu zwalniającego z obowiązku złożenia zaświadczenia o zdolności prawnej albo dokumentu potwierdzającego zmianę nazwiska.
Tłumaczenie nie obejmuje samego zapewnienia: ten dokument sporządza się na miejscu, na polskim formularzu urzędu.
Wykonuję tłumaczenia przysięgłe z języka angielskiego i francuskiego na polski oraz w odwrotnym kierunku, obejmujące cały wskazany wyżej zestaw dokumentów.
Gdy zaświadczenia o zdolności prawnej nie da się uzyskać
Nie każde państwo wydaje dokument w kształcie, którego oczekuje polski USC. Niektóre kraje w ogóle nie znają takiej instytucji, w innych procedura jest długotrwała albo niedostępna dla osób przebywających za granicą.
Ustawodawca to przewidział. Zgodnie z art. 79 ust. 2 prawa o aktach stanu cywilnego, jeżeli otrzymanie tego dokumentu napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody, sąd w postępowaniu nieprocesowym może na wniosek cudzoziemca zwolnić go od jego złożenia. W takim postępowaniu sąd sam ustala na podstawie właściwego prawa, czy dana osoba może zawrzeć małżeństwo. Opis procedury znajduje się także na rządowym portalu Powroty.
Do wniosku sądowego zwykle i tak trzeba dołączyć przetłumaczone dokumenty: akt urodzenia, dowody wcześniejszego stanu cywilnego, a niekiedy fragmenty prawa obcego. Prawomocne postanowienie sądu zastępuje następnie zaświadczenie w USC.
Apostille i legalizacja – zanim dokument trafi do tłumaczenia
Dokumenty urzędowe z państw członkowskich UE są zwolnione z wszelkich form legalizacji na podstawie rozporządzenia (UE) 2016/1191. Dokumenty z krajów spoza Unii mogą natomiast wymagać apostille (jeśli państwo wydania jest stroną konwencji haskiej z 1961 r.) albo legalizacji konsularnej.
Kolejność ma znaczenie: apostille uzyskuje się w kraju, który wydał dokument, i dopiero tak opatrzony dokument przekazuje się do tłumaczenia. Klauzula apostille stanowi część dokumentu i również podlega przekładowi. Jeśli dokument trafi do tłumaczenia przed uzyskaniem apostille, tłumaczenie trzeba będzie uzupełnić.
Sam nie pośredniczę w uzyskiwaniu apostille – to zadanie organu państwa wydania, a w przypadku dokumentów polskich Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Wykonuję wyłącznie tłumaczenie.
Forma tłumaczenia: dla USC potrzebna jest wersja papierowa
To częste źródło nieporozumień. Tłumaczenie przysięgłe może mieć postać papierową – z pieczęcią i podpisem – albo elektroniczną, w formacie PDF opatrzonym kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Obie formy są równorzędne w świetle przepisów o zawodzie tłumacza przysięgłego.
W praktyce jednak do procedur w urzędach stanu cywilnego przygotowuję tłumaczenia w formie papierowej, ponieważ USC oczekują co do zasady dokumentu w tej postaci. Wersję elektroniczną warto rozważyć wtedy, gdy tłumaczenie ma trafić do instytucji, która wprost akceptuje dokumenty podpisane elektronicznie.
Gotowe tłumaczenie odbierają Państwo osobiście w Warszawie – przy ul. Zwycięzców 59/35. Nie wysyłam dokumentów pocztą.
Dokumenty dwujęzyczne: Kanada, Quebec, Belgia, Szwajcaria
Osobna sytuacja dotyczy dokumentów zawierających jednocześnie tekst angielski i francuski – najczęściej kanadyjskich i quebeckich, ale też belgijskich czy szwajcarskich. Mogą one wymagać dwóch odrębnych tłumaczeń, jeżeli część treści występuje wyłącznie w jednym języku, a część wyłącznie w drugim. Wtedy żadna osoba z uprawnieniami tylko dla jednego z tych języków nie obejmie całego dokumentu.
Posiadam uprawnienia tłumacza przysięgłego dla obu tych języków, dzięki czemu taki dokument tłumaczę w całości jako jedno tłumaczenie, z formułą poświadczającą wskazującą oba języki źródłowe. Dla par kanadyjsko-polskich oznacza to krótszy termin i jeden komplet dokumentów zamiast dwóch.
Jak zlecić tłumaczenie
Proces jest prosty i nie wymaga wizyty na etapie zlecania.
Prześlij skan lub zdjęcie dokumentu na adres kontakt@mplazinski.com. Do wyceny wystarczy czytelny obraz – oryginał nie jest potrzebny.
Otrzymasz bezpłatną wycenę z ceną i terminem realizacji. Wycena jest niezobowiązująca.
Odbierasz gotowe tłumaczenie osobiście w Warszawie.
Więcej informacji o mojej praktyce znajdziesz w zakładce o mnie, a odpowiedzi na typowe pytania organizacyjne – w najczęściej zadawanych pytaniach o tłumaczenia przysięgłe. W razie wątpliwości zapraszam do kontaktu.
Najczęściej zadawane pytania
Czy zaświadczenie o zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa wymaga tłumaczenia przysięgłego? Tak, jeżeli zostało sporządzone w języku obcym. Zgodnie z art. 31 ust. 1 prawa o aktach stanu cywilnego dokumenty obcojęzyczne przedkłada się w urzędzie stanu cywilnego wraz z urzędowym tłumaczeniem na język polski.
Czy tłumaczenie w formie PDF z podpisem elektronicznym wystarczy dla USC?
W praktyce urzędy stanu cywilnego oczekują tłumaczenia w formie papierowej, dlatego dokumenty do procedur ślubnych przygotowuję w tej postaci. Formę elektroniczną warto rozważyć przy instytucjach, które wprost akceptują dokumenty opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
Czy dokument kanadyjski w dwóch językach wymaga dwóch tłumaczeń? Nie, jeżeli tłumaczenie wykonuje osoba posiadająca uprawnienia dla obu języków. Dokument dwujęzyczny angielsko-francuski tłumaczę jako jedno tłumaczenie przysięgłe, z formułą poświadczającą wskazującą oba języki źródłowe.
Komentarze